НАЈНОВО ОД ДЕБАРСКО-КИЧЕВСКАТА ЕПАРХИЈА

Во продолжение, интегрално ви го пренесуваме говорот на Неговото Блаженство Архиепископот Охридски и Македонски г.г. Стефан, одржан на свечената Духовна академија, на 30 септември 2017 година, во катедралниот храм „Св. Софија“ во Охрид. 

СТЕФАН,
Архиепископ охридски и македонски

Години потпрени врз векови

Господ Исус Христос го победи светот иго основа Своето Царство - Црквата, за која рече дека портите на адот нема да ја надвладеат .Со тоа вети дека таа, како Негово Царство – ќебиде вечна. Црквата е икона на својот Владетел и Негово вечно почивалиште. Во тоа Царство на Бог Троица, се извршува нашето спасение, нашето осветување и преобразување, нашето обожување. Црквата е домот на Добриот Отец, каде што Неговите синови делат сè со Него и сè што е Неговое и нивно.

Човекот, пак, по природа е создаден за тоа Царство, создаден да биде учесник во Божјата природа. „Надвор од Црквата нема спасение", и самата Црква е спасението.А спасението е откровение на вистинскиот пат, и таа вистина се наоѓа и се открива само во Црквата. Полнотата на откровението постои само во тајната на воплотувањето, бидејќи овде не се открива само Бог, но и човекот. Бог, Кој владее со Своето Царство - Црквата, која ја гледа и споредува со своето Богочовечко тело, го повикува човекот да биде со Него и да биде владетел на сопствената волја и да заедничари со Него. Ако Црквата е телото на Богочовекот Христос, а Самиот Христос е нејзината Глава, тогаш сите ние кои сме повикани да бидеме дел од тој организам, сме свети, како што е Свет нашиот Возглавител.

„...Но печалната и мрачна пустиња ми изгледаше светол, радостен, земен рај, кога низ умо ми минуваше во каква состојба се наоѓа мојата татковина, а посебно мојата Струмица, како ги гледаш нашите попови до еден како служат на грчки, а не знаат ниту една грчка буква: ги гледаш во црквата како зборуваат „кириелејсон“ а пак не знаат што зборуваат, а за другите заблуди од таквите простотии да не зборувам, бидејќи не сум во состојба да ги набројам. За сето ова е криво укинувањето на Охридската архиепископија. Кога се сетам, проливам горки солзи и самиот си зборувам: Господи не сакаш ли некогаш да се смилостивиш и над нашиот народ и да го избавиш од таа окајана служба, откако му ја вратиш неговата црква...“ (извадок од писмото на Антим Ризов - Зографски, голем македонски интелектуалец на XIX век).

Овој извадок на струмичанецот Антим Ризов, заедно со Прличевата „1762 лето“, од Охрид па до Струмица, и горе на север и долу на југ,го отсликуваат гласот на измачениот македонски народ, кој жеднеел за своја црква и држава. Свеста за возобновувањето на Охридската Светиклиментова архиепископија во овие години на XIX век, силно се развивала кај македонската интелегенција, но и кај сиот македонски народ. Свесни дека само возобновувањето на славната Охридска столица ќе биде единствениот гарант за идентитетот на македонскиот народ, нашите преродбеници се бореле на секој можен начин да ја промовираат идејата за возобновување на Светклиментовата црква, за што, неминовно, поднесувале и големи жртви. Но, овие жртви биле семето за раѓање на нови маченици и херои, кои беспоштедно и со сета сила ќе се борат за своја црква. Такви херои биле и учесниците на Третиот црковно народен собор од 1967 година, кои конечно успеале да ја реализираат оваа долга и мачна борба на македонскиот верен народ. Слушајќи го гласот на паствата, на својата заедница (Црква), учесниците на овој собор носат историска одлука за возобновување на славната Охридска архиепископија, во лицето на Македонската православна црква. Со тоа, не само што се исправува долгогодишната неправда кон македонскиот народ, туку конечно верниот народ добива свештенство кое ќе го поучува на вистините на православната вера на свој мајчин јазик, а нема да се занимава со каква и да е туѓа пропаганда.

„Вера, и Надеж, и Љубов се покажаа како најсвети гранки на чесна Софија, и мудроста елинска ја покажаа како луда, со помош на благодатта, и пострадаа, и како победоносици се покажаа, и со нераспадливиот венец од Христа, Господарот на вселената, се украсија“ (кондак на св. мч-чки Вера, Надеж и Љубов и мајка им Софија).

На 30 септември 2017 година, на денот кога го прославуваме споменот на светите маченички Вера, Надеж и Љубов и мајка им Софија, во катедралниот храм „Св. Софија“ во Охрид, беше отслужена света архиерејска Литургија, на која чиноначалствуваше Неговото Високопреосвештенство Митрополитот Дебарско-кичевски и Администратор Австралиско-сиднејски г. Тимотеј, во сослужение на архимандритот Нектариј, протоереј-ставрофорите Никола Христоски и Димче Ѓорѓиески, свештениците Кирил Јованоски, Владо Недески и Ѓорѓи Блажевски, протоѓаконот Николче Ѓурѓиноски и ѓаконот Христијан Костоски. По завршувањето на Литургијата, Митрополитот Тимотеј се обрати кон верниот народ со пригодна беседа, која интегрално ви ја пренесуваме.

„Вие, земни икономи на Божјата благодат, со свои раце набожно издигнете го Крстот, на кој стоеше Христос Бог, со копјето што го прободе телото на Словото Божјо, за да го видат сите народи Божјото спасение, славејќи го во вековите“ (песна од Канонот на Утрена на Крстовден).

На денот кога го прославуваме светлиот празник на победоносното дрво на животот, на кое беше распнат нашиот Спасител, на 27.09.2017 година, во манастирот „Св. вмч. Георгиј“ во с. Рајчица, Дебар, беше отслужена света архиерејска Литургија, на која чиноначалствуваше Неговото Високопреосвештенство Митрополитот Дебарско-кичевски и Администратор Австралиско-сиднејски г. Тимотеј, во сослужение на архимандритот Партениј, протоереј-ставрофор Никола Христоски, еромонасите Доситеј, Макариј, Ефросиниј и Кирил, протоѓаконот Николче Ѓурѓиноски и ероѓаконите Порфириј и Силуан. По завршувањето на Литургијата, беше извршен чинот на Мал водосвет и беше прекршен празничниот колач, а Митрополитот Тимотеј се обрати пред верниот народ со пригодна беседа, која ви ја пренесуваме во целост.

„Славната Ана, откако се јави, го роди одушевениот столб на целомудрието, светлото прибежиште кое со благодат болска. Таа е вистинска заштита на девството, божествен цвет, дар на сите оние што го сакаат девството, која откриено ја дава добрината на девството, и на сите верни им дарува милост голема“ (хвалитна стихира на Утрена на Рождество на Пресвета Богородица).

Овој ден е Господов, зашто од неплодната Ана произлезе цветот на девственоста Богородица. Денес е ден на радост за ангелите и луѓето, зашто се роди Пресветата Владичица, од која излезе Изворот на животот. Затоа и ние радосно ја восфалуваме и пофални песни ѝ принесуваме: Радувај се Невесто неневесна.

Прославата на овој велик ден, започна ден претходно во манастирот „Рождество на Пресвета Богородица“ во с. Горни Манастирец, Македонски Брод, каде што Пресветата Мајка беше воспеана со песни од Акатистот, на кој чиноначалствуваше Неговото Високопреосвештенство Митрополитот Дебарско-кичевски и Администратор Австралиско-сиднејски г. Тимотеј, во сослужение на свештениците Горан Ставрески, Саше Костадиноски и Зоран Ставрески и ѓаконот Сашо Целески.